علم و فناوری گزارش می دهد؛

ایران؛ پایه گذار شیوه نوین پیوند کلیه در دنیا

دکتر ناصر سیم فروش استاد ممتاز دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی و رئیس قطب اورولوژی ایران، که موفق به دریافت"جایزه بهترین دستاورد پیوند کلیه در خاورمیانه" در سال ۲۰۱۸ شد پایه گذار "پیوند نوین و پیشرفته کلیه" در دنیا شناخته می شود.

به گزارش خبرگزاری علم و فناوری استان سمنان؛ دکتر ناصر سیم فروش پایه‌گذار "پیوند نوین و پیشرفته کلیه"  که با راه‌اندازی شیوه نوین پیوند کلیه از فرد زنده غیرفامیل یا همان مدل ایرانی پیوند کلیه، علم پیوند ایران را به یک الگوی مورد توجه کشورهای دنیا تبدیل کرده است، با اشاره به مزایای پیوند کلیه از فرد زنده غیرفامیل معتقد است امروز مساله پیوند و کمبود کلیه پیوندی به یک معضل بزرگ جهانی تبدیل شده و بنابراین باید در کنار توجه به پیوند از مرگ مغزی، پیوند کلیه از فرد زنده غیرفامیل را نیز همچنان با قوت پیگیری و حفظ کنیم.

در این گزارش سعی شده تا علاوه بر بیان گوشه ای از موفقیت های کاری ایشان به مطالبی پیرامون پیوند کلیه از زبان خودشان اشاره نماییم.باماهمراه باشید...

پایه گذار مدل ایرانی پیوند کلیه کیست؟

دکتر ناصر سیم فروش متولد سال 1326 تهران است . وی در سال 1344 وارد دانشکده پزشکی دانشگاه تهران شد. در سال 1351 از دانشکده پزشکی فارغ‌التحصیل و پس از سه سال خدمت به عنوان پزشک عمومی برای گرفتن تخصص به آمریکا عزیمت کرد و (سال 1359) با موفقیت در رشته جراحی کلیه و مجاری ادراری تناسلی از امریکا فارغ التحصیل شد.

وی علاوه بر فعالیت‌ بی‌نظیر در حوزه درمان به نحو برجسته‌ای در بخش‌های پژوهشی فعال بوده و مقالات متعددی را در نشریات علمی بین‌المللی منتشر کرده است. این استاد برجسته دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در همایش چهره‌های ماندگار به عنوان چهره ماندگار کشوری معرفی شد.

پزشک ایرانی؛نخسین ها در جهان

نخستين كاربرد تكنيك آنتي ريفلاكس گيل ورنه در برگشت ادرار در جهان در مبتلايان به والو مجرا، نخستين كاربرد انتقالي آپانديس اين سايتو در مكانيسم كنترل ادرار، انجام و شروع پيوند كليه از غير فاميل در ايران، نخستين كاربرد الكترواجاكولاسيون و تحريك الكتريكي در باروري جانبازان نخاعي در ايران، شروع جراحي لاپاراسكوپي در رشته اورولوژي در ايران، نخستين كاربرد اسفنكتر مصنوعي براي كنترل ادرار در ايران، نخستين كاربرد پروتز تناسلي در ايران براي درمان ناتوانايي جنسي، نخستين كاربرد داروي سيكلوسپرين در جلوگيري از دفع كليه پيوندي در ايران، دريچه كنترل ايراني از دريچه ايلئوسكال معرفي شده در كنگره بين المللي اورولوژي در اسپانيا، تكنيك جديد درمان برگشت ادرار در كودكان مبتلا به والو، استفاده از پيوند معده و روده بيمار به مثانه براي حل معضل بي اختياري ادراري (كه موجب حذف بستن كيسه در شكم بيماران شده است) نخستين بار در ايران و نخستين كاربرد استنت تايتانيوم در درمان تنگي مجراي ادرار مردان از جمله اقدامات ناصر سيم فروش در عرصه پزشكي كشور بوده است.

پيوند نوين و پيشرفته کليه چیست؟

پايه گذار «پيوند نوين و پيشرفته کليه» در خصوص روش جديد پيوند کليه گفت: تکنيکي ابداع کردم که در آن تنها با يک نخ بخيه و يک گره دور تا دور عروق کليه را پيوند کرده که اين روش چندي پيش هم در سطح جهان مطرح شد و مورد استقبال متخصصان قرار گرفت.

در اين تکنيک به صورت متعدد گره نمي زنيم و به جاي چهار نخ بخيه از يک نخ استفاده مي کنيم که در سرعت کار بسيار موثر است. در مجموع پيوند کليه با اين روش در کمترين زمان و با حداقل عوارض و هزينه درماني انجام مي شود. براي اين منظور سعي مي کنيم تا کليه اهدايي با اندازه مناسبي از رگ هاي پيوندي از بدن دهنده جدا شود.

از اين رو شريان و وريد کليه را بالاتر از محل جداسازي ابتدا با نخ مخصوص مي بنديم و سپس اقدام به جداسازي مي کنيم. زماني که کليه را از بدن اهداکننده خارج مي کنيم با سرم فيزيولوژي خون موجود در کليه را شست وشو داده و آن را پاک مي کنيم. اين اقدام از لخته شدن احتمالي خون در کليه هديه شده پيشگيري مي کند.

اين کار را در دماي پايين و در ظرف حاوي يخ انجام مي دهيم. البته برخي اوقات بدون سردکردن و در کوتاه ترين زمان انتقال صورت مي گيرد.

اهدای جایزه "بهترین دستاورد پیوند کلیه در خاورمیانه" به استاد ایرانی

استاد ایرانی از وضعیت ایران و پیشرفت در پیوند کلیه در سطح حهانی می گوید

دکتر ناصر سیم فروش پایه‌گذار "پیوند نوین و پیشرفته کلیه"  که با راه‌اندازی شیوه نوین پیوند کلیه از فرد زنده غیرفامیل یا همان مدل ایرانی پیوند کلیه، علم پیوند ایران را به یک الگوی مورد توجه کشورهای دنیا تبدیل کرده است، با اشاره به مزایای پیوند کلیه از فرد زنده غیرفامیل، گفت: امروز مساله پیوند و کمبود کلیه پیوندی به یک معضل بزرگ جهانی تبدیل شده و بنابراین باید در کنار توجه به پیوند از مرگ مغزی، پیوند کلیه از فرد زنده غیرفامیل را نیز همچنان با قوت پیگیری و حفظ کنیم.

دکتر سیم فروش در این رابطه با اشاره به انجام بیش از ۵۰۰۰ پیوند کلیه در مرکز پزشکی لبافی نژاد، اظهار داشت: ما درخاورمیانه اولین مرکزی هستیم که بعنوان یک مرکز، بیش از ۵۰۰۰ پیوند کلیه بخصوص به روش اهدای کلیه ازطریق لاپاراسکوپی انجام داده ایم؛ البته در زمینه اهدای کلیه از مرگ مغزی نیز ما جزو مراکز پیشگام هستیم و ۶۰ درصد پیوندهای ما در ماه‌های اخیر ازطریق اهدای مرگ مغزی انجام شده است.

پیوند کلیه "غیر فامیل" انقلابی در پیوند ایران

رئیس بخش اورولوژی و پیوند کلیه مرکز پزشکی شهید لبافی نژاد با توضیح درخصوص "مدل ایرانی پیوند کلیه" افزود: الگو و مدل ایرانی پیوند کلیه که یک راه موفق برای کم کردن لیست انتظار پیوند کلیه در کشور ما است، در جهان نیز کم کم مورد توجه قرار گرفته است و این الگو که به "پیوند غیرفامیل" معروف است، برای اولین بار از یک زوج که از نظر ژنتیکی فامیل نبودند دراین مرکز انجام شد که موفقیت آمیز بود و پس از آن یک راه جدیدی در پیوند کلیه در کشور ما باز شد؛ بطوریکه زمانی ۹۰ درصد پیوند کلیه‌های ما را شامل می‌شد.

کسب بهترین جایزه لاپارسکوپی در سال ۲۰۰۴

رئیس قطب اورولوژی ایران در ادامه به برخی توفیقات این مرکز اشاره کرد و گفت: ما در سال ۲۰۰۴ برنده بهترین جایزه لاپاراسکوپی در انجمن بین المللی آندویورولوژی شدیم. همچنین ما حدود ۱۵۷ مقاله علمی را در PUPMED منتشر کردیم که به یکی از مقالات در زمینه پیوند در دنیا بیش از ۱۸۰ بار ارجاع شده است.

بعلاوه اینکه ما دو دوره است که عضو هیات مدیره انجمن جهانی کلیه هستیم که برای اولین بار کسی از ایران به عنوان عضو هیات مدیره انجمن جهانی انتخاب شده است.

رئیس بخش اورولوژی و پیوند کلیه مرکز پزشکی شهید لبافی‌نژاد در ادامه با بیان برخی از علایم نارسایی کلیه،  افزود: متاسفانه نارسایی کلیه علامت واضح و مشخصی ندارد و بیشتر علایم بطور ثانویه بوده و معمولا به تدریج اتفاق می‌افتد.

البته در بعضی موارد نظیر بیماری‌های مادرزادی نیز نارسایی کلیه وجود دارد که پزشکان در دوران جنینی از طریق سونوگرافی متوجه می‌شوند و یا اینکه پس از تولد نوزاد متوجه بالا بودن کراتین، اوره و یا نارسایی کلیه می شوند.

پیوند همزمان کلیه و پانکراس

سیم فروش با تاکید بر پیوند همزمان کلیه و پانکراس در مرکز پزشکی لبافی نژاد، اذعان داشت: در تهران ما برای اولین بار در این مرکز پیوند کلیه و پانکراس را بطور همزمان انجام دادیم و تاکنون نیز ۱۲مورد از این عمل انجام شده است. بیمارانی که انسولین تزریق می‌کردند و تیپ یک دیابت داشته و دیالیز نیز می‌شدند، پیوند شدند و در حال حاضر تعداد زیادی از آنها دیالیز می شوند وتزریق انسولین ندارند.

به گفته سیم فروش، بیماری های کلیوی تنها بیماری هایی هستند که تقریبا علایم آنها قابل برگشت است، یعنی علایم چشمی آنها از بین رفته، رگ جدید ساخته می شود و یا مثلا گزگز دست و پا که بعلت نوروپاتی دیابتی ایجاد شده نیز بهبود می یابد.

توصیه های پدر علم نوین پیوند کلیه در خاورمیانه

دیابت مهم ترین عامل نارسایی کلیه

وی "دیابت" را مهم ترین عامل نارسایی کلیه خواند و گفت: امروزه بیمارانی که مرض قند دارند، مقام اول را در ایجاد نارسایی کلیه دارند. کسانی که بیماری قند دارند و افرادی که زمینه بیماری خانوادگی کلیوی دارند و یا بیمارانی که فشارخون بالا دارند باید هر شش ماه یک بار بطور مرتب برای بررسی کراتین و اوره، آزمایش خون بدهند و در صورت بالا بودن باید جهت تشخیص دارویی به پزشک مربوطه مراجعه کنند. دراکثر مواقع نارسایی کلیه پس از ظهور علایم ثانویه تشخیص داده می شوند

مثلا بیمار با فشار خون بالا، مشکلات انعقادی، کم خونی، ضعف و بی‌حالی و یا افزایش حجم ادرار به ویژه در هنگام خواب شب و ...، مراجعه می‌کند که پس از بررسی‌ها تشخیص نارسایی کلیه برای بیمار داده می‌شود. باید توجه داشت که با کنترل فشارخون کلیه‌ها سالم می‌مانند و در صورت بالا بودن آن به هر دلیل، موجبات بروز مشکلات کلیوی فراهم خواهد شد.

فشارخون و قند خون خود را کنترل کنید

رئیس قطب ارولوژی ایران "تغذیه صحیح و کنترل فشارخون" را در پیشگیری از بیماری های کلیوی مهم دانست و افزود: با رژیم صحیح، تغذیه مناسب و کنترل فشارخون، می توان از بیماری های نارسایی کلیه و مشکلات مربوط به دیالیز و یا پیوند پیشگیری کرد. در گذشته عفونت‌ها شایع‌ترین علت نارسایی کلیه بود،

ولی در دنیای امروز بیماری قند، مقام اول را دارد؛ به دلیل اینکه بیماری قند هرجا که رگ باشد آنرا درگیر می کند مثلا انتهای چشم را مبتلا می کند و کوری ایجاد می کند و یا رگ های انتهایی را درگیر می کند و انگشتان دست و پا سیاه می شوند. یکی از نقاطی که رگ زیادی دارد، کلیه است و چون در لوله های ادراری مواد زاید بصورت ادرار دفع می شود و رگ و مویرگ در آنجا زیاد است، به همین دلیل در بیماران دیابتی کلیه ها هدف بیماری دیابت قرار می گیرد و در بسیاری از بیماران کلیه ها از بین می رود.

سبک زندگی سالم را پیش بگیرید

استاد ممتاز دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی تصریح کرد: با کنترل فشارخون، مصرف کم نمک و چربی های ناسالم، استفاده از سبزیجات و میوه جات تازه، ورزش و پیاده روی، پرهیز از بی تحرکی و مصرف غذاهای ناسالم و فست فودها و همچنین ترویج سبک زندگی سالم، می توانیم از بسیاری از مشکلات کلیوی پیشگیری کنیم. فردی که مرتب پشت میز کارش بنشیند و تحرک بدنی زیادی نداشته باشد، چربی در رگ ها رسوب می کند و موجب فشارخون بالا، بیماری های کلیوی و بیماری قند می شود.

رئیس قطب اورولوژی ایران بهترین اهدای کلیه را اهدا از فرد زنده دانست و افزود: بهترین اهدا، اهدا از فرد زنده است و این موضوع در مقالات علمی دنیا نیز مطرح شده است. طول عمر کلیه های اهدایی زنده بیشتر است، زیرا این کلیه ها از کیفیت خوبی برخوردار هستند و از انسان های سالم انتخاب می شوند و در شرایط ایده آل و مناسب عمل پیوند انجام می شود.

من در سمیناری که چند سال پیش برگزار شد، موضوع اهدای کلیه خانوادگی را مطرح کردم که بدترین دهنده ها، دهنده های فامیلی هستند که در این زمینه دو مقاله در مجلات بین المللی نیز منتشر شده است. چون در پیوند از شخص فامیل این امکان وجود دارد که این بیماری زمینه فامیلی داشته و فرد اهداکننده نیز خود در درازمدت به آن مبتلا شود، به همین علت با این اهدا خیلی موافق نیستم.

برای پیشگیری از سنگ کلیه، آب زیاد بنوشید

وی درخصوص پیشگیری از سنگ کلیه گفت: ستون اصلی پیشگیری از سنگ کلیه خوردن آشامیدن آب بخصوص در فصل تابستان است. ورزشکاران، کشاورزان و کسانی که کنار کوره‌ها کار می کنند باید زیاد آب بخورند. البته برخی های کلیه ها سنگ ساز دارند یعنی در سال بیش از دوبار سنگ دفع می کنند که اینها باید زیرنظر پزشک متخصص معاینه شوند.

"مرگ مغزی" اولین اولویت اهدای کلیه

سیم فروش در عین حال مرگ مغزی را اولویت اول اهدای کلیه ذکر کرد و گفت: باوجود اینکه کلیه زنده بهتر است، ولی اولویت اول ما مرگ مغزی است. لیست پیوند کلیه در تمام دنیا و همچنین کشور ما بالاست. درحال حاضر در جهان موضوع پیوند زنده را تشویق می‌کنند که انسان ها به همنوع خود کمک کنند چون نتایج پیوند از انسان زنده بهتر است و مرگ مغزی نتوانسته به تنهایی کافی باشد.

با وجود اینکه اولویت اول ما مرگ مغزی است، ولی چون می خواهیم بیماران خیلی در لیست انتظار باقی نمانند، اهدای زنده به شدت مورد تاکید است و اگر مانند برخی کشورهای اروپایی دولت در این خصوص حمایت های مالی و انسانی لازم را انجام دهد در آینده شاهد افزایش این روحیه انسانی و خداپسندانه در میان مردم کشورمان خواهیم بود.

هزینه پیوند کلیه، یک هفتم هزینه دیالیز

سیم فروش همچنین در ادامه با اشاره به مزایای پیوند در مقایسه با دیالیز، اظهار کرد: هزینه پیوند کلیه تقریبا یک هفتم دیالیز است و عوارض و سختی‌های آن نیز برای بیمار بسیار کمتر است. همچنین پیوند کلیه برای بسیاری از بیماران به خصوص کودکان تنها گزینه است و اگر در زمینه پیوند از ابتکارات مختلفی مانند آغاز پیوند از غیرفامیل و جسد استفاده نمی‌کردیم، امروز بسیاری از بیماران خود را از دست می‌دادیم، ولی امروز به جایی رسیده‌ایم که کوتاه‌ترین لیست انتظار برای پیوند کلیه را در دنیا داریم.

به گفته وی، امروز در امریکا بالای ۱۱۰هزار نفر در لیست انتظار پیوند هستند و سالی بین ۵ تا ۷ هزار نفر در انتظار پیوند جان خود را ازدست می‌دهند؛ درحالیکه زمان انتظار برای پیوند در امریکا بین ۴ تا ۱۲ سال است. این زمان در ایران برای پیوند از فرد زنده تقریبا شش ماه و از مرگ مغزی حدود یک سال است.

وی در ادامه تاکید کرد: اهدا کنندگان کلیه با هر انگیزه‌ای همگی از نظر بنده قهرمانند، ما نباید در زندگی خصوصی افراد دخالت کرده و اهداف شخصی اهداکننده را تحقیر کنیم. در همه جای دنیا این یک فرهنگ شایسته است، در مورد اهدای کلیه نیز مبلغی در قبال نجات جان فرد پرداخت می‌شود که کار شایسته‌ای است.

درصد پایین مرگ و میر در اهداکنندگان کلیه

وی ادامه داد: با بررسی هایی که صورت گرفته مشخص شده که طول عمر متوسط اهداکنندگان زنده از متوسط جامعه بیشتر است؛ چون این اشخاص از افراد سالم انتخاب می‌شوند و مشکلات فشارخون و قند ندارند. در حال حاضر در تمام دنیا پیوند کلیه را اول از مرگ مغزی شده و سپس از انسان زنده قبول دارند و تشویق می کنند.

خوشبختانه در همه دنیا مرگ و میر اهدای کلیه بسیار پایین یعنی یک در ۱۰ هزار است و ما در این مرکز با انجام بیش از ۵۰۰۰ پیوند کلیه حتی یک مورد هم مرگ و میر نداشتیم. ما اهداکنندگان کلیه را قهرمان ملی می‌دانیم چون اهدای کلیه به هر انگیزه‌ای که باشد، کاری انسانی است، اهداکنندگان جان یک انسان را نجات داده اند و خودشان هم سالم هستند و اگر دولت مستقیم و یا غیرمستقیم حمایت اقتصادی از این افراد به عمل آورد، بسیار بهتر از سرمایه‌گذاری برای دیالیز است. چون بیماری نارسایی کلیه یک بیماری اجتماعی و بسیار هزینه‌بر است و مشکلات مالی برای تمام خانواده بوجود می‌آورد.

ایران؛ سنگ کلیه بیماری های شایع کلیوی در ایران

سیم فروش در ادامه با اشاره به "سنگ کلیه" به عنوان یکی دیگر از بیماری های شایع کلیوی در ایران، اذعان داشت: کشور ما بعلت قرارگرفتن درکمربند سنگ و به دلیل آب و هوای خشک و نسبتا گرم در معرض سنگ کلیه و تمامی سنگ‌های ادراری است. یکی از بیشترین مراجعان ما به اورژانس ها،  دردهای کلیوی است.

سنگ های ریز اگر تکان بخورند، فرد درد شدیدی احساس می کند ولی سنگ های بزرگ بی حرکت هستند و ممکن است بی سروصدا کلیه را خراب کنند و بهترین راه تشخیص آن نیز سونوگرافی است.

پیشگامی در درمان سنگ های کلیه و لاپارسکوپی

رئیس قطب اورولوژی ایران با ذکر پیشرفت های عظیم کشور در زمینه سنگ کلیه، خاطرنشان کرد: ایران در زمینه سنگ و لاپاراسکوپی جزو کشورهای پیشگام است. ما پیشرفت‌های عظیمی درخصوص درمان سنگ کلیه داریم و در بیشتر موارد بدون باز کردن و عمل جراحی سنگین، سنگ کلیه از بدن بیمار خارج می شود.

در ماه‌های اخیر من در انجمن بین المللی در خصوص خارج کردن سنگ کلیه از طریق لاپاراسکوپی صحبت کردم. ما در این مرکز سنگ های بسیار بزرگ که به اسم شاخ گوزنی معروف هستند را از طریق لاپاراسکوپی و بدون شکاف از لگنچه بصورت کامل درآوردیم.

سیم فروش به تمامی پزشکان توصیه کرد: کسی که عضو هیات علمی می شود خودش را باید درجه دوم قرار دهد و اگر فقط به فکر خود و خانواده خودش باشد، مسلما در کارها موفق نخواهد بود زیرا پزشک بودن احساس مسئولیت زیادی را طلب می کند. هدف یک پزشک نباید مسایل مالی باشد و پیشرفت پزشکی نباید فقط در اختیار طبقه ثروتمند جامعه باشد. ما بعنوان پزشک اگر اول به بیمار اولویت بدهیم و خدا را حاضر و ناظر ببینیم آن وقت است که کار اشتباهی انجام نخواهیم داد.

دستاورد ایران در پیوند کلیه خاورمیانه

سیم فروش در ادامه از  همکاری تمامی همکاران این مرکز تقدیر کرد و گفت: دستاورد ما در پیوند کلیه یک دستاورد تیمی بوده و فردی نیست؛ زیرا ما اعتقاد داریم برکت در کار تیمی است و در این زمینه از تمامی همکاران، مسئولین، تیم پزشکی، پرستاری، پرسنل بخش پیوند، مسئولان دانشگاه و وزارت بهداشت که در این مسیر ما را همراهی و یاری کرده‌اند، تشکر می‌کنم.

وی درپایان خاطرنشان کرد: مراکز باید برحسب فعالیت‌هایشان رسیدگی شوند و مسئولین با یک برنامه‌ریزی صحیح باید از مراکز بزرگ خود حمایت کنند و هرم درمانی باید رعایت شود یعنی از روستا شروع شود و به آنها توجه شود. قطب های درمانی کشور باید از نظر روانی و مالی حمایت شوند تا افت نکنند. در شرایط کنونی کشور باید مصرف حداقلی داشته باشیم و از بستری های غیرضروری پرهیز کنیم و داروهای گرانقیمت را اگر برای بیمار ضروری نیست، تجویز نکنیم.

لزوم فرهنگسازی برای حفظ پیوند مدل ایرانی پیوند کلیه

سیم فروش در پایان بیان داشت : بنده پیش از این زیاد درباره تشویق اهدای کلیه صحبت نمی‌کردم، ولی امروز نیاز به دفاع از این دستاورد و فرهنگسازی برای توسعه این شیوه را احساس می‌کنم. برخی مطرح می‌کنند که اهدای کلیه فقط به خاطر فقر افراد است و آبروی نظام را می‌برد، ولی می‌دانیم که فقر در همه جای دنیا وجود دارد، مثلا همین چند وقت پیش چندین نفر کارتن خواب در امریکا و اروپا به خاطر سرما جان خود را از دست دادند. بنابراین این صحبت‌ها فقط از روی بی‌تفاوتی به جان بیماران دیالیزی بوده و آگاهانه یا ناآگاهانه با هدف تخریب دستاوردهای پیوند کلیه مدل ایرانی مطرح می‌شود.

این استاد پیشکسوت دانشگاه ادامه داد: از آنجاکه عمل اهداء کلیه به نجات جان انسان‌ها و به خصوص کودکان در انتظار پیوند منجر می‌شود، از نظر ما قابل قبول است، علاوه بر این اکثر اهداکنندگان نسبت به این اقدام خود باطنا نیز احساس رضایت قلبی دارند؛ چراکه باعث نجات جان انسان‌ها می‌شوند.

انتهای متن/

ع.صبوری

 

 

زمان انتشار: دوشنبه ۱۹ فروردین ۱۳۹۸ - ۱۰:۲۰:۱۷

شناسه خبر: 76642

دیدگاه ها و نظرات :
نام کامل وارد شود
دقیق و صحیح وارد شود
لطفا فارسی و خوانا باشد
captcha
ارسال
اشتراک گذاری مطالب