گزارش خبرگزاری علم و فناوری؛

ضرورت تامین سلامت روانی کودک / نقش آلودگی هوا در سلامت روان کودکان

تا پیش از این سلامت جسمانی تنها به عنوان نبود بیماری تعریف می‌شد، اما اکنون، سلامتی به معنی ارتقای سطح بهزیستی با انجام اقدامات خود مراقبتی مناسب مانند تغذیه سالم و ورزش منظم است.

به گـــــزارش خبرگزاری علم و فناوری استان سمنان؛در عصر کنونی و در رسانه های عمومی و اخبارهای آموزش و سلامتی بسیار از بهداشت روانی سخن به میان می آید و گاه در مسائل آموزشی بهداشت روانی کودکان را مد نظر قرار می دهند حال با توجه به اهمیت این موضوع در جامعه امروزی سوال اینجاست که به واقع بهداشت روانی به چه معنا است؟

بهداشت روانی دانش و هنری است که به افراد کمک میکند تا با ایجاد روشهای صحیح از لحاظ روانی و عاطفی بتوانند با محیط خود سازگاری نموده و راه حلهای مطلوبتری را برای حل مشکلاتشان انتخاب نمایند.سلامت روان به به نحوه تفکر احساس و عمل اشخاص بستگی دارد.به طور کلی افرادی که از سلامت روانی برخوردار هستند نسبت به زندگی نگرش مثبت دارند.در محیط کار و روابطشان مسئولیت پذیر میباشند زیرا وقتی از سلامت روانی برخوردار باشیم انتظار بهترین چیزها را در زندگی داریم و آماده برخورد با هر حادثه ای هستیم.


 
یکی از مهمترین مباحث بهداشت روان،سلامت روان کودکان و نوجوانان است.از آنجا که دوران کودکی یکی از تاثیرگذارترین و حساس ترین مراحل زندگی است،توجه به بهداشت روان دراین مرحله نیز بسیارحیاتی و بااهمیت است.زیرا شناسایی و رفع مشکلات رفتاری و شخصیتی در سنین پایین کمک بسیار بزرگی در شکل گیری شخصیت سالم افراد در بزرگسالی محسوب میشود.این در حالی است که طبق تحقیقات بین 15 تا 20 درصد کودکان و نوجوانان به نوعی از مشکلات رفتاری و روانی رنج میبرند.

بهداشت روانی به چه گفته می شود؟

منظور از بهداشت روانی، سازگاری فرد با محیط اطراف خود می‌باشد، درصورتی که فرد بتواند خود را به راحتی با محیط اطراف تطبیق دهد(سازگار شود)، قابلیتها و توانایی های خود را بروز دهد و فاقد  هر گونه اختلالات عاطفی و رفتاری باشد، " افرادی که  خصوصیات ذکر شده درون شان پایدار باشد دارای بهداشت روانی می باشند.

حال با توجه به اهمیت و ضرورت بهداشت روانی بدیهست برای داشتن جامعه ای سالم باید از بستر خانواده شروع به تربیت فرزندانی سالم از نظر روحی ، روانی و جسمانی نمود . کارشناسان معتقدند والدین در تامین بهداشت روانی کودکان نقش مهمی بر عهده دارند و در مرحله بعد این مسئولیت به مدارس و جامعه ای که کودک در آن رشد و پرورش می یابد محول می گردد. متاسفانه برخی تصور می‌کنند بهداشت روانی مختص افرادی است که حال به هر نحوی دچار مشکلات و اختلالات خلقی و عاطفی هستند فارغ از اینکه بهداشت روانی تمامی انسانها را در بر می گیرد . داشتن روح و روان سالم ضامن سپری نمودن زندگی شاد و آرام می باشد که هر انسانی بدان نیاز دارد.

بهداشت روانی همان سلامت فکر و قدرت سازگاری فرد با محیط و اطرافیان است. همچنان که از جسم خود مراقبت می کنیم، روح خود را نیز باید مقاوم تر کنیم تا زندگی بهتری داشته باشیم.در زندگی «چگونه بودن» خیلی مهم تر از «بودن یا نبودن» است. ایجاد فرصت برای شکوفایی استعدادها، توانایی ها و کنار آمدن با خود و دیگران، یکی از اهداف مهم و اساسی بهداشت روانی است.

جوامع مختلف سعی می کنند سیاست های مربوط به بهداشت روانی را سازماندهی کنند. اصل کلی در این تلاش، سالم سازی محیط فردی و اجتماعی است که افراد جامعه را در برمی گیرد.

این نگرش حکم می کند که خانواده ها بیش از پیش با بهداشت روانی خانواده و چگونگی پیشگیری و درمان بیماری های روحی آشنا شوند. زیرا هرچه بیشتر از سلامت روانی بیشتری برخوردار باشیم، به یقین آسیب پذیری ما کمتر خواهد بود.

اهداف بهداشت روانی درخانواده

  • تأمین سلامت جسمانی، روانی، عاطفی، اجتماعی و اخلاقی اعضای خانواده
  • تلاش برای شناخت رفتار خود و افراد خانواده
  • برقراری روابط حسنه بین اعضای خانواده
  • ایجاد ارتباط صمیمانه و حفظ اسرار خانواده، به طوری که اعضای خانواده در داخل خانه به یکدیگر تذکر بدهند ولی در بیرون مدافع هم باشند.
  • تقویت اعتماد و عزت نفس اعضای خانواده و احترام به شخصیت دیگران
  • به وجود آوردن احساس رضایت از زندگی
  • آموزش خانواده ها برای کمک به پیشبرد اهداف صحیح اجتماعی

ویژگی های فردی بهداشت روانی

  • فرد نسبت به خود، خانواده و جامعه بی تفاوت نیست.
  • با دیگران سازگاری دارد.
  • شاد و مثبت اندیش است.
  • به خود و دیگران احترام می گذارد.
  • بدبین نیست.
  • از نقاط ضعف و قدرت خود آگاهی دارد.
  • انعطاف پذیر است.
  • شناخت او از واقعیت تقریباً دقیق است و برای رسیدن به هدف های خود براساس عقل و احساس عمل می کند.
  • نسبت به خود نگرش مثبت دارد و ناکامی ها را تحمل می کند.
  • توانایی حل مشکلات خود را دارد.
  • از اوقات فراغت خود به صورت مطلوب استفاده می کند.
  • در برخورد با مشکلات اجتماعی، کنترل و تعادل خود را از دست نمی دهد.
  • استعدادهایش به طور هماهنگ و به خوبی رشد می کند.
  • نه بنده کسی است، نه کسی را بنده خود می کند. می داند که خدا او را آفریده و برای خود ارزش قائل است.
  • دنیا را گذرگاهی برای رسیدن به آخرت می داند.
  • رابطه اش با دیگران سازنده و مثبت است.
  • نیازهایش را از طریقی برآورده می کند که با ارزش های اجتماعی منافات نداشته باشد.
  • صابر، صادق، درستکار، بخشنده، استغفار کننده و فرزند خویشتن خویش است.
  • در نظر دیگران فرد موجهی محسوب می شود. زیرا در همه کارها متعادل است.

 راه های افزایش موثر بهداشت روانی در کودک

به کودکان محبت بدون قید و شرط نثار کنید

عشق، امنیت و پذیرش باید در قلب افراد خانواده باشد.کودکان نیاز دارند تا مطمئن شوند که عشق شما بستگی به اعمال آنها ندارد. اشتباهات و شکست ها را باید انتظار داشت و پذیرفت. اعتماد در خانه ای رشد می کند که مملو از محبت و توجه بی قید و شرط باشد.


اعتماد و عزت نفس کودکان راپرورش دهید

آنها را تحسین کنید

تشویق کودکان به برداشتن اولین قدم ها و یا ترغیب توانایی آنها برای یادگیری یک بازی جدید به بچه ها کمک می کند تا برای کشف و آموختن در باره محیط شان تمایل پیدا کنند. بگذارید کودکان در محیطی امن، که صدمه ای به آنها وارد نشود، بازی کنند و چیزهایی کشف نمایند. گاهگاهی با لبخند زدن و صحبت کردن به آنها اطمینان ببخشید. در فعالیت آنها شرکت داشته باشید. توجه شما در به وجود آوردن اعتماد به نفس و عزت نفس آنها مؤثر می باشد.

اهداف معقول تعیین نمایید

بچه های کوچک نیاز به اهداف واقع بینانه دارند که آرزوهای آنها را با توانایی هایشان مطابقت دهد. بچه های بزرگ تر با کمک شما می توانند فعالیت هایی را انتخاب نمایند که توانایی های آنها را آزموده و اعتماد به نفس شان را زیاد نماید.
صادق باشید

شکست هایتان را از کودکان پنهان نکنید. برای آنها مهم است که بدانند همه ما اشتباه می کنیم. این مسئله بسیار اطمینان بخش است که بدانند بزرگ ترها بی نقص نیستند.

از اظهار نظرهای کنایه آمیز پرهیز کنید

اگر بچه ای در یک بازی می بازد یا از امتحانی رد می شود، توجه کنید که احساس او در باره این موقعیت چیست. کودکان ممکن است مأیوس شده و نیاز به گفتگویی تحرک بخش داشته باشند. بعدا وقتی آمادگی داشتند با آنها گفتگو کرده و به آنها اطمینان خاطر ببخشید.

برای بازی وقت بگذارید

بچه ها را به بازی کردن تشویق کنید

برای بچه ها بازی فقط سرگرمی است. زنگ تفریح برای رشد آنان به اندازه غذا و مراقبت مهم است. زنگ تفریح به کودکان کمک می کند تا خلاق بوده، مهارت های حل مشکلات را بیاموزند و کنترل شخصی را یاد بگیرند. بازی های سخت که شامل دویدن و فریاد زدن می باشند نه فقط تفریح هستند، بلکه به بچه ها کمک می کنند تا از نظر جسمی و روانی سالم باشند.

کودکان به همبازی نیاز دارند

بعضی وقت ها برای بچه ها مهم است که زمانی را با همسن و سالان خود بگذرانند. از طریق بازی با دیگران کودکان توانایی ها و ضعف های خود را کشف می کنند و یاد می گیرند که با دیگران کنار بیایند. برای بچه ها برنامه مناسب از طریق همسایه ها، گروههای اجتماعی محلی، مدارس، پارک محل خود در نظر بگیرید.
والدین می توانند همبازی های خوبی باشند

در شادی او شریک شوید! نقاشی کردن و مانند آن با کودک فرصت خوبی را برای شما فراهم می کند تا با او در محیطی آرام به گفتگو بنشینید.

بازی برای شادی

برنده شدن به اندازه شرکت کردن و لذت بردن از فعالیت ها مهم نیست. یکی از مهم ترین سؤالاتی که از بچه ها می پرسید باید این باشد که: «لذت بردی؟» نه «برنده شدی؟»

در جامعه هدف گرای ما فقط موفقیت و برنده شدن مورد توجه قرار می گیرد. این طرز تلقی می تواند برای کودکانی که با فعالیت های جدید می آموزند و تجربه می کنند مأیوس کننده باشد. برای بچه ها شرکت کردن و لذت بردن مهم می باشد.

استفاده از تلویزیون

سعی کنید از تلویزیون به عنوان پرستار کودک استفاده نکنید. برای کودکان برنامه های خاصی را از تلویزیون انتخاب کنید. بعضی برنامه ها علاوه بر سرگرم کنندگی آموزنده نیز می باشند.

مدرسه باید نشاط انگیز باشد

شروع مدرسه رویدادی بزرگ برای بچه ها است. «مدرسه بازی» می تواند روشی مثبت برای دادن برداشتی کلی از زندگی در مدرسه به آنها باشد. سعی کنید آنها را در یک مهد کودک یا محیطی نظیر آن ثبت نام کنید تا فرصت با کودکان دیگر بودن و دوست پیدا کردن را برایشان فراهم آورید.

کودکان می توانند اصول اولیه آموزشی، تصمیم گرفتن و با مشکلات کنار آمدن را بیاموزند.

راهنمایی مناسب و انضباط آموزنده فراهم نمایید

کودکان برای کشف و پیشبرد مهارت های جدید و عدم وابستگی نیاز به فرصت دارند در ضمن باید بیاموزند که رفتارهای خاصی غیر قابل پذیرش بوده و آنها باید مسئول نتایج اعمال خود باشند.

کودکان به عنوان عضوی از خانواده باید از قوانین واحد خانواده پیروی کنند. به آنها راهنمایی ها و انضباطی عرضه کنید که مناسب و دایمی باشند. بچه ها این مهارت های اجتماعی را با خود به مدرسه و در نهایت به محیط کار می برند.

پدر و مادر و افراد خانواده معمولاً اولین کسانی هستند که متوجه می شوند کودک مشکلاتی از نظر احساسی و رفتار دارد. مشاهدات شما به اضافه مشاهدات معلمان و سایر مراقبان باعث می شود تا شما در جستجوی کمک برای فرزندتان باشید. اگر نسبت به مشکلی مظنون هستید و یا سؤالی دارید با متخصص کودکان مشورت کرده و یا با متخصص سلامت روان تماس بگیرید.

علایم هشداردهنده اختلالات روحی یا احساسی کودک

علایم زیر ممکن است نشان دهنده نیاز به ارزیابی و کمک تخصصی باشد:

  •  کوتاهی در انجام تکالیف مدرسه؛
  • نمره های کم علی رغم کوشش زیاد؛
  • اضطراب و نگرانی دایمی؛
  • امتناع مکرر از رفتن به مدرسه یا شرکت در فعالیت بچه ها؛
  • بیش فعالی یا بیقراری؛
  • کابوس های دایمی شبانه؛
  • پرخاشگری و ناآرامی دایمی؛
  • کج خُلقی همیشگی؛
  • افسردگی، غم، زودرنجی.

سلامت روحی و جسمی فرزند شما هر دو مهم هستند

نیازهای اولیه برای سلامت جسمی کودک:

  • غذاهای مغذی؛
  • خواب و سرپناه کافی؛
  • ورزش؛
  • مصونیت ها؛
  • محیط زندگی سالم؛

نیازهای اولیه سلامت روحی کودک:

  • خانواده بامحبت و حامی؛
  • فرصت برای صحبت کردن با خانواده؛
  • فرصت برای بازی با کودکان دیگر؛
  • امنیت و آرامش؛
  • راهنمایی و انضباط مناسب.

**********

آلودگی هوا و کاهش سلامت روان کودکان

نتایج یک بررسی تازه که در آمریکا صورت گرفته، نشان می دهد بین آلودگی هوا و کاهش سلامت روان کودکان رابطه جدی وجود دارد.

تحقیق یادشده نشان می دهد حتی قرار گرفتن کوتاه مدت کودکان در هوای آلوده باعث تشدید اختلالات روانی و کاهش سلامت روان آنان به فاصله یک تا دو روز بعد شده است.بر همین اساس کودکانی که در محله های محروم تر زندگی می کنند، بیشتر از دیگر کودکان در معرض آلودگی هوا قرار می گیرند و بیشتر احتمال دارد به مشکلاتی مانند اضطراب دچار شوند.این اولین تحقیق علمی است که نشان می دهد بین قرارگرفتن روزانه در معرض آلودگی هوا و نیز افزایش نشانه های اختلالات روحی و روانی ارتباط مستقیم و فزاینده وجود دارد.به گفته دکتر کول بروکامپ یکی از همکاران این طرح اگر چه باید برای تایید یافته های تحقیق مذکور بررسی های بیشتری صورت بگیرد، اما طراحی استراتژی های بازدارنده برای جلوگیری از قرار گرفتن کودکان در معرض آلودگی هوا ضروری است.

گفتنی است که این بررسی با استفاده از اطلاعات مربوط به ۶۸۰۰ کودک انجام شده که در مجموع ۱۳۱۷۶ بار به علت مشکلات مربوط به بهداشت و روان به مراکز پزشکی مراجعه کرده اند.

جمع بندی

سلامت روانی کودکان در گرو سلامت جسمی، روحی-روانی و عاطفی والدین است. برای سلامتی روان ویژگی های ثابت و معینی وجود ندارد و تنها چشم انداز کلی است که آنها را ترسیم می کند. آنچه مهم است عوامل موثر بر سلامت روان و شرایطی است که کودکان در آن رشد و نمو پیدا می کنند. کودکان سلامت روان را نخست از خانواده دریافت می کنند. بجاست والدین با ارتقا دانش خود در این زمینه و بهره گیری از تعالیم انسان ساز اسلام و آشنایی با روش های علمی در رفع نیازهای جسمی و عاطفی کودکان متبحر باشند و از این طریق زمینه ای سالم برای ورود فرزندان خود به جامعه و سازگاری با آن را فراهم سازند. بدانیم کودک امروز آینده ی جامعه را تضمین می کند. آینده روشن، خلاق، سازگار با جامعه و ... تمامی این حالات زمانی اتفاق می افتد که ذهنیت فرزندانمان رو به شاد بودن و یا بهتر است بگوییم رو به مثبت بودن تمایل داشته باشد. 

انتهای متن/ص

زمان انتشار: پنج شنبه ۱۱ مهر ۱۳۹۸ - ۱۰:۵۳:۰۹

شناسه خبر: 82561

دیدگاه ها و نظرات :
نام کامل وارد شود
دقیق و صحیح وارد شود
لطفا فارسی و خوانا باشد
captcha
ارسال
نظرات ارسال شده :
تعداد نظرات : ۱ نظر
ناشناس
۰ مخالف          ۰ موافق
پنج شنبه ۱۸ مهر ۱۳۹۸ - ۲۲:۰۷:۰۶

سلام/ 80 درصد این خبرکپی از سایر خبرگزاری هاست. از خودتون چه مطلبی دارید.

اشتراک گذاری مطالب