خبرگزاری علم و فناوری

توسط محققان پژوهشگاه رویان مطرح شد؛

درمان بی اختیاری ادرار با سلول های بنیادی/شناخت بیشتر عارضه بی اختیاری ادرار

مشکلات کنترل ادرار که به طور خلاصه بی اختیاری ادراری نامیده می شوند نسبتا شایع هستند.

به گزارش خبرگزاری علم و فناوری استان سمنان؛۵% درصد جمعیت دنیا مبتلا به بی اختیاری ادرار هستند. معمولا پزشکان درمان بی اختیاری ادرار را با روش های ساده شروع می کنند. اولین روش درمان بی اختیاری ادرار تغییر و اصلاح روش زندگی روزانه و تقویت عضلات کف لگن می باشد.

بی اختیاری ادراری در هر گروه سنی، از بچه­ تا مرد و زن در سنین بالا دیده می­ شود. با افزایش سن احتمال ابتلا به بی اختیاری ادراری نیز افزایش می یابد.تخلیه ادرار از مثانه بطور طبیعی در روز و شب تحت کنترل و نظارت مرکز ادرار در مغز، نخاع شوکی، مثانه، حلقه عضلانی در مجرا (اسفنگتر خارجی کنترل ادرار) و عضلات کف لگن می باشد.

وقتی مثانه از ادرار پر می شود و فرد احساس ادرار کردن پیدا می کند، مرکز ادرار در مغز با ارسال پیام که از طریق نخاع شوکی به مثانه منتقل می شود، مثانه منقبض شده، سپس حلقه غضلانی مجرا و عضلات کف لگن شل شده و ادرار کاملا تخلیه می شود. هر گونه ضایعه در هر قسمت از اعضاء فوق باعث بی اختیاری ادرار می شود.

علیرغم اهمیت بیماری بی اختیاری ادرار، کمتر به این بیماری و روش های درمان آن پرداخته شده است.

تعریف بی اختیاری ادراری (Urinary Incontinence):

به هرگونه مشکل در کنترل و نگه داشتن ادرار که باعث نشت یا خروج ناخواسته ادرار گردد، بی اختیاری ادراری گفته می شود.

علت بی اختیاری ادراری: مثانه که محل نگهداری ادرار می باشد دارای دو دریچه عضلانی به نام اسفنگتر (Sphincter) می باشد که در بیشتر مواقع بسته می باشند. دریچه داخلی تحت کنترل ما نمی باشد و معمولا وقتی که حجم ادرار درون مثانه به حدود ۲۰۰ تا ۲۵۰ سی سی می رسد، این دریچه به وسیله رفلکس های عصبی به طور غیرارادی (خارج از کنترل ما) باز می شود و ادرار به پشت دریچه ادراری خارجی می آید. در این حالت فرد احساس می کند که نیاز به ادرار کردن دارد. وظیفه دریچه خارجی کنترل و نگه داشتن ادرار تا زمانی است که موقعیت و امکان ادرار کردن به وجود آید.

دریچه خارجی در بدو تولد کارآیی ندارد و از این رو نوزادان و کودکان کم سن قدرت کنترل ادرار خود را ندارند. وقتی کودک بزرگتر می شود با درخواست والدین سعی می کند ادرار خود را نگه دارد و به مرور این کار را یاد می گیرد. اگر به هر دلیل و در هر سنی، کنترل جریان ادرار توسط دریچه های داخلی یا خارجی ادراری مختل گردد، بی اختیاری ادراری به وجود می آید. البته دلایل دیگری نیز برای بی اختیاری ادراری وجود دارند که در ادامه به آنها اشاره می کنیم.

انواع بی اختیاری ادراری

بی اختیاری ناشی از فشار (Stress Incontinence): از شایع ترین انواع بی اختیاری به خصوص در زنان می باشد و به علت افزایش فشار بر مثانه در هنگام خندیدن، عطسه یا سرفه کردن، ورزش کردن یا هرگونه فعالیت بدنی ایجاد می شود. افراد چاق، زنانی که تعداد زیادی زایمان طبیعی داشته اند و زنان حامله بیشتر دچار این نوع از بی اختیاری می شوند.

بی اختیاری اضطراری (Urge Incontinence): به حالتی گفته می شود که فرد دچار حالت اضطرار برای ادرار کردن می باشد، ولی قبل از رسیدن به توالت دچار نشت یا خروج بخشی از ادرار از مجرای ادرار می گردد. این حالت معمولا در اثر بیش فعالی مثانه اتفاق می افتد که ناشی از عدم هماهنگی بین عضلات و اعصاب مثانه می باشد.

بی اختیاری مختلط (Mixed Incontinence): بسیار شایع است و به حالتی گفته می شود که فرد هر دو نوع بی اختیاری ناشی از فشار و اضطرار را دارد.

بی اختیاری نا آگاهانه (Reflex Incontinence): نوعی از بی اختیاری است که ادرار به طور ناگهانی و پیش از این که فرد نیاز به رفتن به توالت احساس کند از مجرای ادرار خارج می شود. این حالت معمولا در اثر اختلال در عملکرد اعصاب مثانه و زمانی اتفاق می افتد که این اعصاب بدون اینکه به مغز پیامی بدهند تحریک می شوند و باعث انقباض مثانه، بازشدن دریچه های ادراری و خروج ادرار می گردند.

بی اختیاری ناشی از پرشدن مثانه (Overflow Incontinence): گاهی به دلایل عصبی یا انسدادی (مانند بزرگی پروستات در مردان)، ادرار داخل مثانه نمی تواند به طور کامل تخلیه گردد. در این حالت مثانه به سرعت پر می شود و دریچه داخلی به طور اتوماتیک باز می گردد. وجود مداوم ادرار در پشت دریچه خارجی باعث نشت ادرار می شود.

بی اختیاری ناشی از آسیب جراحی (Incontinence from Surgery): متاسفانه گاهی ممکن است در هنگام انجام برخی از اعمال جراحی مانند عمل سزارین، درآوردن تخمدانها، عمل پروستات، اعمال جراحی روده بزرگ و سایر اعمال جراحی در ناحیه لگن، به طور ناخواسته به اعصاب مثانه آسیب وارد شود و باعث بی اختیاری ادراری گردد.

شب ادراری (Bedwetting): عدم کنترل ادرار در هنگام خواب تنها مخصوص کودکان نیست و در بزرگسالان نیز ممکن است اتفاق بیافتد. برخی داروها، نوشیدن الکل، قهوه و چای پیش از خواب، بزرگی پروستات، سنگ کلیه و عفونت های ادراری از عللی هستند که می توانند باعث نشت یا خروج ادرار در هنگام خواب در بزرگسالان گردند.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

ممکن است برای صحبت کردن با پزشکتان در مورد بی اختیاریتان احساس خوبی نداشته باشد اما اگر بی اختیاریتان مکرر است یا بر کیفیت زندگی شما تاثیر می گذارد، بسیار مهم است که به دنبال توصیه پزشکی باشید، زیرا بی اختیاری ادراری ممکن است:

_یک وضعیت و مشکل جدی تری را نشان دهد.

_فعالیت های شما و تعاملات اجتماعی تان را محدود کند.

_به خطر افتادن بزرگسالان مسن تر در هنگامی که به توالت می روند را افزایش دهد.

مشکلات پزشکی که موجب بی اختیاری ادرار می شوند

بی اختیاری ادراری ممکن است ناشی از یک مشکل پزشکی قابل درمان باشد، مانند:

عفونت دستگاه ادراری:

عفونت می تواند مثانه تان را تحریک کند و باعث شود که فشار بیشتری برای ادرار کردن و گاهی بی اختیاری داشته باشید.

یبوست:

راست روده در نزدیکی مثانه قرار دارد و بسیاری از اعصاب را با هم به اشتراک دارند. مدفوع سفت و فشرده در راست روده، باعث می شود این اعصاب بیش فعال شوند و فرکانس ادرار را افزایش دهند.

-----------------------------------------------------------------------------------------

درمان بی اختیاری ادراری با سلول بنیادی توسط محققان کشور

دکتر رضا مقدسعلی، عضو هیئت علمی پژوهشکده سلول های بنیادی پژوهشگاه رویان و مجری طرح «درمان بی اختیاری ادراری با سلولهای بنیادی» اظهار داشت: بی‌اختیاری ادرار، دفع غیرارادی ادرار است که وقتی که فشار داخل مثانه از فشار ناشی از توان عضلات صاف و مخطط مجرای ادراری بالاتر رود این مشکل پیدا می شود.

وی با تاکید بر درمان این بیماری گفت: در حال حاضر پروژه ای برای درمان بی اختیاری ادراری با سلول بنیادی داریم که مطالعات آن به اتمام رسیده و در صدد هستیم که این تحقیقات را در مطالعات بالینی قرار دهیم.

مقدسعلی با بیان اینکه ۸۰ بیمار را وارد مطالعه خواهیم کرد، خاطر نشان کرد: بی  اختیاری ادرار در خانم ها شایع است و یکی از انواع آن بی اختیاری ادراری استرسی است.

وی افزود: به دلیل تعداد زایمان های زیاد، زایمان های سخت، چاقی، استرس و... معمولا بی اختیاری ادراری در بانوان بیشتر دیده می شود به همین دلیل قصد داریم بیماری بی اختیاری ادرار استرسی را در زنان با سلولهای بنیادی درمان کنیم.

عضو هیئت علمی پژوهشکده سلول های بنیادی پژوهشگاه رویان با بیان اینکه این روش تاکنون در دو فاز کار آزمایی بالینی به ترتیب روی ۱۰ و ۲۰ بیمار آزمایش شده است، بیان کرد: در فاز بعدی مطالعات بالینی این پروژه، لازم است که روی ۸۰ بیمار با سلول های بنیادی کار انجام گیرد.

وی با بیان اینکه در حال حاضر به دلیل مسائل مالی این پروژه متوقف شده است، بیان کرد: در این طرح قرار است با استفاده از سلول های بنیادی مزانشیمی در محل «اسفنکتر» ادراری باعث بهبود عملکرد انقباضی آن شویم تا بیمار بتواند کنترل ادرار خود را بدست آورد.

این محقق تاکید کرد: چنین مطالعاتی در کشورهای دیگر هم انجام شده و ایمنی و اثربخشی آن تائید شده است و ما امیدواریم که بتوانیم با انجام این مرحله از طرح روش درمانی مناسبی برای این مشکل معرفی کنیم.

حمع بندی

باید توجه داشت که مشکل بی اختیاری ادراری ممکن است به طور موقت و در اثر عواملی مانند عفونت های ادراری یا عفونت داخل لگنی اتفاق بیافتد. همچنین یک فرد ممکن است به طور مختلط دو یا چند نوع از بی اختیاری را به طور همزمان داشته باشد. خوشبختانه همان طور که ذکر گردید بسیاری از مشکلات کنترل ادرار را می توان درمان کرد یا بهبود بخشید که در آینده به این بحث خواهیم پرداخت.

انتهای متن/ص

زمان انتشار: شنبه ۱۶ آذر ۱۳۹۸ - ۱۲:۱۲:۲۱

شناسه خبر: 83893

دیدگاه ها و نظرات :
نام کامل وارد شود
دقیق و صحیح وارد شود
لطفا فارسی و خوانا باشد
captcha
ارسال
نظرات ارسال شده :
تعداد نظرات : ۱ نظر
مهرنوش خسروی
۰ مخالف          ۰ موافق
دوشنبه ۱۶ دی ۱۳۹۸ - ۰۸:۵۸:۵۶

سلام.آیا این روش الان برای درمان استفاده میشود و برای درمان به کجا باید مراجعه کنیم؟

اشتراک گذاری مطالب