علم و فناوری گزارش می دهد؛

خواب غفلت امور عشایر و رنجی که عشایر می‌برند

درحالی که عشایر استان فارس غرق در سختی و مشکلات مختلف هستند اما به نظر می رسد که امور عشایر در خواب غفلت به سر می برد.

به گزارش خبرگزاری علم و  فناوری از شیراز، یک میلیون و  200 هزار نفر از  جمعیت ایران را عشایر تشکیل می دهند. هرچند این قشر  از نظر رقم تعداد جمعیتی،  قابل توجهی نیستند، اما، نقش بسیار مهمی در اقتصاد و تولید پروتئین و امنیت غذایی کشور دارند.

عشایر، موثرترین و مهم‌ترین عامل در تحقق اقتصاد مقاومتی، و نمونه بارز تولید کالای ایرانی در کشور محسوب می‌شوند، و بدون تلاش آنان تامین نیاز کشور به گوشت و محصولات لبنی با مشکل مواجه می شود. از 880هزارتن گوشت تولیدی کشور 200 هزارتن آن از دامهای عشایر تامین می‌شود  و 450 تن لبنیات  نیز توسط این قشر مولد روانه بازار مصرف می‌شود.در واقع  هر یک نفر عشایر، گوشت قرمز 16 ایرانی را، با استراتژی کوچ، با سختی هایی که دارد تامین می کنند.

 عشایر 35 درصد از صنایع دستی و 40 درصد فرش کشور را تولید می کنند و هر چادر عشایری، یک کارگاه تولیدی محسوب می‌شود. استان فارس،  یکی از استان‌های عشایر نشین کشور است که، براساس آخرین آمار اعلام شده، عشایر کوچنده فارس 32000خانوار در قالب 136000هزار نفر می باشند.

عشایر فارس با پرورش 3 میلیون راس دام سبک سالانه 25 درصد از گوشت قرمز و 40 درصد از صنایع دستی استان،  تولید و روانه بازار مصرف میکنند. اما کم بارشی و خشکسالی سال گذشته، زندگی این قشر مولد را، تهدید می‌کند،  عشایر کشور بخصوص عشایر  فارس،  با کمبود شدید علوفه مرتعی و آب مواجه شده اند.

بنظر می‌رسد بدلیل اینکه این قشر مولد در دل طبیعت بدور از شهرها و روستاها در دسترس رسانه ها و مسئولان نیستند، و عشایر تریبونی برای بیان مشکلاتشان ندارند ، متاسفانه، پیگیری  و رسیدگی به مشکلات آنها مورد غفلت واقع می‌شود.

در همین راستا ، برای بررسی این مشکلات، در نیمه دوم  خرداد ماه، به اتفاق دوستان راهی منطقه ییلاقی عشایر ، در 45 کیلومتری شیراز، منطقه دشت ارژن  می شویم. این منطقه دشت وسیعی می باشد که، خانوارهای زیادی از عشایر قشقایی اتراق کردند. با اعضای چندین خانوار که در این منطقه هستند، در باره مشکلاتشان به گفتگو می نشینیم .

نبات محمدی زن مسنی که،صاحب  6 فرزند می باشد، او می‌گوید: تعداد 30 رأس  دام داریم،که این تعداد دام، خرج و مخارج زندگیمان را بسختی تامین میکنیم، و  مشکلی اصلی ما کمبود آب است،و صاحب باغی در فاصله تقریبا دور  برای رضای خدا،آب می‌دهد.

او ادامه میدهد: کانکس بهداشت در این منطقه است اما فقط در حد فشارخون گرفتن و کارهای بسیار اولیه خدمات درمانی می باشد.

اتفاقی در حین گفتگو با عشایر منطقه، خانم جوانی که بهورز منطقه  بود برخورد کردیم،خود او نیز از فرزندان  خود عشایر است، این  بهورز جوان، از حق الزحمه ای که بابت کارش دریافت می‌کند، بسیار ناراضی و گله منداست، او میگوید: در روستاها هر 500 نفر یک بهورز دارد، اما در عشایر بدون امکانات، 1500 تا 2000نفر تحت پوشش یک بهورز  می باشد که، این موضوع کار ما  بهورزان مستقر در عشایر را، سخت تر می‌کند.

در ادامه با یک دامدار بنام  کاظم نوروزی همراه می شویم او نیز همانند دیگر عشایر از مشکلات، بخصوص از کمبود آب سخن میگوید، او می‌گوید‌؛ امور عشایر تانکری 150هزارتومان هزینه می‌گیرد تا آب بدهد، این درحالی است که،  امور عشایر باید رایگان آب در اختیار عشایر قرار دهد.

 او همچنان ادامه می‌دهد؛ مراتع ما را، محلی های این منطقه گرفته و هرچی پیگیری کردیم به نتیجه نرسیدیم، او همچنان از گرانی علوفه و جو ، و دارویی دام بسیار گله مند است.

 سالار والی دیگر دامدار این منطقه،که او یک  معلم بازنشسته عشایر است،از گرانی علوفه و جو، و عدم دسترسی به آب کافی برای مردم عشایر و دام، ابراز نارضایتی میکند.

هرچند عشایر در مناطق مختلف بصورت پراکنده زندگی می‌کنند، اما مشکلات همه عشایر  در همه مناطق مشترک است. در مسیر باز گشت در منطقه دیگر، حدود 20کیلومتری شیراز، پناهی عشایر دامدار منطقه قره چمن با ،حدود 300 راس  دام سبک و  فاتحی با 100 رأس، بخاطر خشکسالی ، از کمبود شدید اب، و  گرانی علوفه و جو  از گرانی گوشت در بازار و پایین بودن قیمت دام عشایر در بازار و عدم توجه مسولان به موضوع گلایه های زیادی کردند.

این در حالی است که، به گفته دکتر علائی مقدم رئیس سازمان امور عشایر کشور، خرید تضمینی دام عشایر،از 17 خرداد ماه به صورت ترکیبی به قیمت 45 هزار تومان و به ازای فروش هرکیلوگرم دام زنده به شرکت پشتیبانی امور دام، سه کیلوگرم جو یارانه ای نیز به عشایر  خبر داده.

همچنان  در منطقه قره چمن، با چند خانوار عشایر نیز همراه شدیم که، اوضاع در این منطقه از نظر کمبود آب، بدتر بود. دختری بنام زینب یعقوبی  که، کلاس دهم، دانش آموز شبانه روزی عشایری  در شیراز بود، می گوید؛ در زمان کرونا، و مجازی بودن کلاسها، بخاطر نبود امکانات برق، تبلت، اينترنت، خیلی از دختران عشایر نتوانستند مجازی درس بخوانند و  ترک تحصیل کردند. او  می گوید؛ من از طریق سازمان آموزش و پرورش هم پیگیری کردم، اما رسیدگی نکردند.

 او در ادامه گفت: بخاطر کمبود آب در این گرما، خیلی وقتا یک  ماه طول می‌کشد تا حمام کنیم. اعضای این خانوار های این منطقه نیز، ازکمبود شدید اب، گرانی علوفه و جو، از بی توجهی  مسؤولان به مشکلات شان، بسیار گله مند هستند.

به گفته  دکتر علائی مقدم، رئیس سازمان امورعشایر ایران، در 20 خرداد 1400اعلام کرد؛ 370میلیارد تومان برای اجرای پروژه‌های زیربنایی تامین آب در بخش عشایر و 800 میلیارد تومان از محل اعتبارات مدیریت بحران برای جبران خسارت ناشی از خشکسالی برای آبرسانی، تامین علوفه و تسهیلات کم بهره، در مناطق عشایری کشوراختصاص یافته است.

در ادامه تکمیل این گزارش، رسول رحمتی یکی از فعالان حوزه فرهنگی، اجتماعی و رسانه و یکی از عشایران استان، در راستای مشکلات فعلی عشایر، در گفتگو با خبرگزاری علم و فناوری گفت:  سازمان امور عشایر کشور و به تبع آن اداره کل امور عشایر استان متولی پیگیری و ساماندهی عشایر استان است که، باید با توجه خشکسالی های گذشته و خشکسالی که در ان قرار داریم تمهیدات لازم جهت حل مشکلات عشایر از جمله تامین علوفه و نهاده های دامی، تامین آب آشامیدنی برای دام و خود عشایر، حل مشکلات مرتعی، پیگیری امور بهداشتی و آموزشی عشایر و همچنین برنامه ریزی لازم، جهت فروش تولیدات دامی، و دست بافته های عشایر را داشته باشد که، به نظر می‌رسد، این اداره کل از وظایف اصلی  خود دور شده، و عشایر استان هیچگونه متولی درد آشنایی ندارد، چرا که مشکلات عشایر نه تنها از گذشته حل نشده بلکه با وجود خشکسالی سال گذشته چندبرابر شده و تا جاییکه عشایر را به سمت نابودی کشانده است.

رحمتی با اشاره به اینکه عشایر با وجود اینکه نهادهای دامی، در طول چند سال گذشته حتی به ۵۰۰ درصد افزایش داشته، بیان داشت: بعنوان مثال  در سال ۹۷ جو کیلویی ۱۲۰۰تومان بوده، و گوشت نیز نزدیک ۳۰ هزارتومان بوده که، در حال حاضر جو کیلویی ۷۰۰۰ هزاتومان می‌ باشد، و دام عشایر را هیچکس اصلا خریداری نمیکند و انچه که به فروش میرود هم کیلویی ۴۵ هزارتومان است، و عشایر دارد زیان میبیند و در حال نابود شدن است، ولی امور عشایر در خواب غفلت و بی توجه ای رفته است.

وی با انتقاد شدید از موضوع بخشنامه خرید دام مازاد عشایر پرداخت و گفت: کسیکه این بخشنامه و این قیمت گذاری را برای عشایر انجام داده حتماً به فکر عشایر و جهت حل مشکلات عشایر نبود و این اقدام در راستای نابودی عشایر و کاهش شدید قیمت دام عشایر و همچنین جولانگاه سودجویان و دلان شده، کمک شایانی متولیان به دلالان کردند، و حقوق عشایر در این حوزه تضعیف شده.

این فعال حوزه فرهنگی، اجتماعی عشایر اظهار داشت: خرید دام عشایر یک شوی تبلیغاتی و یک پروپاگاندای رسانه ای بود که، توسط مدیران و مسئولین صورت گرفت و اگر بخشنامه را یک فرد آگاه به مسائل عشایر مطالعه کند کاملا گویای این موضوع است.

وی اشاره ای به عملکرد ضعیف اداره کل امور عشایر استان فارس در حوزه ابرسانی کرد و گفت: چگونه میشود در سال ۹۳ تعداد تانکر های ابرسانی طبق گزارشی که در سایت خود امور عشایر استان ثبت شده و مدیرکل وقت به رسانه ها دادند، به تعداد ۷۶ دستگاه باشد، و همچنین مشکلات عشایر با این تعداد حل نشده باشد و مدیرکل حال حاضر استان تعداد تانکرهای ابرسانی استان را ۴۸ دستگاه اعلام کردند، و میگویند، مشکل ابرسانی را داریم حل میکنیم، چگونه میشه با وجود کاهش ۵۰درصدی تعداد تانکرهای ابرسانی ادعای حل مشکلات را با وجود افزایش عشایر و خشکسالی شدید که در چند دهه اخیر بی سابقه بوده را داشت؟این عشایر استان فارس ضمن درخواست همکاری دستگاه های اجرایی استان و نمایندگان مجلس خواستار کشیده شدن مشکلات عشایر به تریبونهای نمازجمعه و تریبون مجلس شد تا با روی کار آمدن دولت جدید فکری اساسی برای عشایر قشر مولد و به معنای واقعی قشر ایجاد اقتصاد مقاومتی را از این بحران و چالش جدی که، میتواند ذخیره ژنتیک دامی کشور را، در اینده به خطر  اندازد داشته باشند.

وی خواستار ورود استاندار و امام جمعه استان به بحث و مشکلات عشایر شد. وی تصریح کرد: اگر به مشکلات عشایر پرداخته نشود فردا و سالهای بعد عشایر که حق و حقوق انها تضعیف شده مجبور هستند به شهرها هجوم بیاروند و مشکلات حاشیه نشینی و مشکلات شغل در کشور ایجاد شود، و عشایر تولید کننده به یک قشر مصرف گرا تبدیل شوند، و از  طرفی هم عشایر با حضور در مراتع، باعث ایجاد تعادل در مرتع و جلوگیری از نابودی مراتع به واسطه آتش سوزی و دست درازی سودجویان جهت تغییر کاربری در مرتع میشوند.

وی یکی دیگر از مشکلات عشایر را ناکارامدی شرکت های تعاونی عشایری عنوان کرد و گفت:در تعاونی های عشایری تخلفات عدیده ای درحال شکل گیری است، و حقوق عشایر در این تعاونی ها در حال تضعیف می باشد که لازمه ان ورود دستگاه های نظارتی و حقوقی به این بخش از امور عشایر می باشد.

 

شاخص های توسعه اجتماعی در مناطق عشایری قابل قیاس با جامعه شهری نیست اما عشایر در رویدادهای سیاسی و اجتماعی همیشه سنگ تمام گذاشته اند.. و از طرفی عشایر مقاوم‌ترین افراد در اقتصاد هستند، و با جمعیت کم اثرگذاری زیادی در امنیت غذایی و امنیت مرزها دارند.

 امروز معنای جمله حضرت امام (ره) که فرمودند عشایر ذخایر انقلاب هستند را می‌فهمیم و می‌بینیم که با وجود تحریم‌ها مشکلی در تولید توسط عشایر بوجود نیآمده است.

جایی که نه درمانگاه نه علم و نه سونوگرافی است عشایر با دانش بومی و مقررات عرفی زندگی و از خود مراقبت می‌کنند.امیداست در دولت آینده، بیش از پیش به این قشر مولد توجه شود تا این تلاشگران  زحمتکش، با مشکلات کمتر، به زندگی خود ادامه دهند.و همچنان نقش خود را، در تولید، پررنگ تر ایفا کنند. 

 

گزارش از سمن رخ صهبانیا جعفربیگلو

انتهای پیام/

زمان انتشار: پنج شنبه ۱۷ تیر ۱۴۰۰ - ۰۷:۰۰:۰۰

شناسه خبر: 96922

مطالب مرتبط :
عشایر

علم و فناوری گزارش می دهد؛

جامعه عشایر فارس به مسئولان جهادی و انقلابی نیاز دارد

جامعه عشایر فارس برای تداوم زندگی و تولیدات خود، به مسئولان جهادی، انقلابی، شجاع و خوش فکر نیاز دارند و از طرفی همراهی رسانه های استانی در جهت انعکاس مشکلات عشایر نقش مهمی در حل این مشکلات دارد.

بیش از ۱۹ هزار دانش آموزدر آزمونهای حضوری سراسر استان حضور دارند

۲۶۷ دانش آموز عشایری کهگیلویه و بویراحمد در کنکور شرکت می کنند

۲۶۷ دانش آموز عشایری پسر و دختر پایه دوازدهم کهگیلویه و بویراحمد در کنکور سراسری ۱۴۰۰ شرکت می‌ کنند.

کوچ عشایر

کوچ بهاره زود هنگام عشایر فارس آغاز شد

مشکلات کم آبی و بارش های محدود سبب شد عشایر استان فارس پیش از موعد مقرر اقدام به کوچ نمایند.

عشایر

عشایر نماد اقتصاد مقاومتی و نمونه بارز تولید کالای ایرانی

عشایر در امنیت غذایی و معیشت پایدار، نقش بی بدیلی دارند که این مهم را می توان نماد اقتصاد مقاومتی و نمونه بارز تولید کالای ایرانی عنوان کرد.

دیدگاه ها و نظرات :
نام کامل وارد شود
دقیق و صحیح وارد شود
لطفا فارسی و خوانا باشد
captcha
ارسال
نظرات ارسال شده :
تعداد نظرات : ۱ نظر
۰ مخالف          ۱ موافق
پنج شنبه ۲۴ تیر ۱۴۰۰ - ۱۰:۴۵:۵۸

بسيار عالي👌🌹

اشتراک گذاری مطالب